هیسترکتومی

هیسترکتومی یکی از جراحی های شایع انجام شده برای خانم ها می باشد که به موجب آن رحم زنان برداشته و از بدن آن ها خارج می شود. با انجام این عمل جراحی دوران قاعدگی فرد پایان یافته و به بیان دیگر فرد یائسه می شود. لازم به ذکر است که فرد بعد از هیسترکتومی توانایی باردار شدن را نیز از دست خواهد داد. با توجه به دلیل جراحی امکان دارد همراه با خارج شدن رحم ، اندام ها و بافت های دیگری از جمله لوله های فالوپ و تخمدان ها نیز برداشته شوند. برای اطلاع بیشتر از این جراحی با این مقاله از دکتر کاملیا بیرانوند حیدری ، بهترین متخصص زنان در خرم آباد همراه باشید.

دلیل انجام عمل هیسترکتومی چیست؟

از جمله شایع ترین علل انجام جراحی هیسترکتومی ، می توان به موارد ذیل اشاره کرد :

خونریزی غیر معمول و شدید قاعدگی که معمولاً در اثر عفونت ، تغییر در میزان هورمون ها ، فیبروم ها یا سرطان ایجاد می شود.
فیبروم های رحمی که در دیواره رحم وجود داشته و توده هایی غیرسرطانی هستند.
افتادگی رحم که معمولاً در خانم هایی که چند زایمان طبیعی انجام داده اند ، خانم های چاق یا یائسه اتفاق افتاده و به معنی لغزیدن رحم از جای معمول خود به داخل واژن می باشد.
اندومتریوز
آدنومیوز
سرطان

انواع هیسترکتومی چیست؟

این جراحی دارای انواع مختلف ذیل بوده و دکتر بیرانوند ، بهترین متخصص زنان و زایمان خرم آباد با توجه به علت جراحی و همچنین شرایط بیمار مناسب ترین نوع را برای او انتخاب می نماید :

هیسترکتومی توتال یا کامل :

پزشک رحم و دهانه رحم به طور کامل بر می دارد، اما در این پروسه متخصص به تخمدان های بیمار دست نمی زند. این تکنیک، شایع ترین نوع هیسترکتومی است.

هیسترکتومی ساب توتال :

عمل هیسترکتومی ساب توتال شامل تخلیه نمودن دو سوم رحم و باقی گذاشتن دهانه رحم در جای خود است. از آن جایی که دهانه رحم در جای خود باقی مانده است، همچنان خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم وجود دارد و غربالگری منظم دهانه رحم همچنان مورد نیاز است. این شیوه برای زنانی که می خواهند دهانه رحم خود را حفظ کنند، روشی مناسبی می باشد. اگرچه لازم به ذکر است؛ این متد در افرادی که آزمایش پاپ اسمیر آن ها طبیعی و نرمال باشد، قابل انجام خواهد بود.

هیسترکتومی رادیکال یا گسترده :

این متد یک پروسه کامل شامل برداشتن رحم، دهانه رحم، قسمت بالایی واژن، بافت‌های اطراف رحم به نام پارامتریوم (parametrium) خواهد بود . لازم به ذکر است در برخی بیماران غدد لنفاوی لگن نیز برداشته می شود. این روش می تواند گزینه مناسبی برای درمان سرطان باشد.

سالپنگواوفورکتومی :

در بعضی کیس ها، جراح به منظور برداشتن رحم می بایست جراحی‌ های اضافی دیگری نیز انجام ‌دهد. این شرایط شامل برداشتن یک الی هر دو تخمدان به همراه لوله‌ های فالوپ باشد.

هیسترکتومی سوپراسرویکال :

در هیسترکتومی جزئی، جراح قسمت فوقانی رحم را بر می دارد، اما دهانه رحم را دست نخورده باقی می گذارد. تکنیک سوپراسرویکال می تواند شرایط غیرسرطانی مثل فیبروم یا اندومتریوز را درمان کند

روش های جراحی هیسترکتومی

روش های مختلفی همچون لاپاراسکوپی ، از طریق شکم یا واژن برای انجام هیسترکتومی وجود دارد که جراح با توجه به فاکتورهای مختلفی همچون علت جراحی بهترین روش را انتخاب می نماید. البته باید بگوییم که دکتر کاملیا بیرانوند حیدری ، بهترین متخصص زنان در خرم آباد ، با توجه به مزایای روش لاپاراسکوپی در بیشتر موارد از این روش برای انجام هیـسترکتومی بهره می گیرند. همانطور که گفتیم انواع روش های این عمل جراحی عبارتنداز :

هیسـترکتومی لاپاراسکوپیک : لاپاراسکوپ یک ابزار پزشکی می باشد که متشکل از یک لوله باریک و یک دوربین کوچک، توسط متخصص در هیسترکتومی استفاده می گردد. این پروسیجر از طریق ایجاد یک برش کوچک در شکم، اغلب در ناف، وارد رحم شده تا اندام های داخلی را در طول عمل مشاهده کند.
هیسترکتومی شکمی یا ابدومینال : پزشک رحم را از طریق ایجاد برش در قسمت تحتانی شکم (یک بریدگی افقی در امتداد خط مو شرمگاهی) خارج می نماید. در این روش، بهبودی کامل کمی طولانی تر خواهد بود. در برخی از بیماران به علل بزرگی فیبروم رحمی، ممکن است یک برش میانی در قسمت پایین شکم ایجاد گردد.
هیسترکتومی رباتیک : این شیوه یک نوع هیسترکتومی که در آن جراح با کمک یک بازوی رباتیک جراحی را پیش برده و به کمک این فناوری یک برش کوچک در قسمت پایین شکم ایجاد می کند.
هیسترکتومی واژینال

کنترل عفونت بعد از جراحی هیسترکتومی شکمی

دکتر بیرانوند ، بهترین جراح و متخصص زنان و زایمان در خرم آباد توصیه می کند ، با به کارگیری موارد زیر از بروز عفونت بعد از هیسترکتومی پیشگیری نمایید :

لازم است نواحی تحت جراحی را تمیز نگه دارید.
بعد از ۴۸ ساعت با مشورت پزشک می توانید حمام کنید.
توجه داشته باشید تا ناحیه جراحی شده را خشک نگه دارید.
دوش گرفتن سبک می تواند کمک کننده باشد.
در صورتی که هرگونه قرمزی ، درد شدید ، خروج ترشح و مایعات سفید رنگ از محل جراحی ، گرمی در محل جراحی احساس کردید ، حتما به پزشک خود اطلاع دهید.
طبق دستور پزشک از آنتی بیوتیک های تجویزشده استفاده نمایید.
از پزشک معالج خود در مورد استفاده از پانسمان های آماده یا سرجیکال بر روی ناحیه جراحی ، سوال کنید.
معمولا در این جراحی از بخیه های جذبی استفاده می شود اما در صورتی که بخیه ها جذبی نباشد ، لازم است بعد از یک هفته برای کشیدن بخیه ها به مطب پزشک مراجعه کنید.

خطرات هیسترکتومی کدام است ؟

در هیسترکتومی نیز همانند تمامی عمل های جراحی ، خطرات مرتبط وجود دارد. ممکن است برخی از افراد به داروی بیهوشی واکنش نشان دهند و یا خطر عفونت و خون ریزی شدید وجود داشته باشد. سایر خطرات این جراحی می تواند شامل آسیب رساندن به اندام و یا بافت های اطراف رحم باشد از جمله : مثانه ، روده ها و عروق خونی
دقت داشته باشید که با انجام این جراحی توسط بهترین جراح و متخصص زنان و زایمان که تبحر و تجربه زیادی در این زمینه دارد ، می توانید از بروز هرگونه عارضه جدی جلوگیری نمایید.

بهبودی بعد از هیسترکتومی

بعد از این جراحی بیمار باید ۲ الی ۵ روز در بیمارستان بستری شود. در این دوره برای بیمار داروهای ضد درد تجویز می شود و علائم حیاتی مانند ضربان قلب و تنفس کنترل خواهد شد. همچنین بیمار را به راه رفتن تشویق می کنند تا از لخته شدن خون در پاها جلوگیری شود. بعد از جراحی هیسترکتومی ، واژن با گاز استریل برای کنترل خون ریزی ، پانسمان می شود که بعد از چند روز پزشک این پانسمان را برمی دارد. ممکن است به مدت ۱۰ روز ترشحات قهوه ای و یا خونی را از واژن تجربه کنید که می توانید از پدهای قاعدگی استفاده نمایید. بعد از مرخص شدن از بیمارستان نیز لازم است مدتی استراحت داشته باشید و از فعالیت های زیر خودداری کنید :

هل دادن و کشیدن اشیا
رابطه جنسی
خم شدن
بلند کردن اجسام سنگین

بعد از گذشت ۳ الی ۴ هفته از انجام هیسترکتومی واژینال یا هیسترکتومی لاپاراسکوپی می توانید به فعالیت های خود بازگردید اما اگر هیسترکتومی شکمی انجام شده باشد ، به ۴ الی ۶ هفته استراحت برای رسیدن به بهبودی کامل نیاز دارید.

رابطه جنسی بعد از هیسترکتومی

اکثر بانوان نگران اثرات طولانی مدت جراحی هیسترکتومی در زندگی جنسی خود می باشند. با وجود این که هر شخصی از بقیه متفاوت می باشد ، جراحی هیسترکتومی به توانایی لذت بردن از مقاربت جنسی و تغییرات عمده در تحریک جنسی منجر نمی شود. جراحان توصیه می کنند که حداقل شش تا هشت هفته پس از این پروسیجر صبر کنید سپس رابطه جنسی خود را شروع کنید. پس از این زمان می توانید بدون ناراحتی یا درد رابطه جنسی همراه با لذت را تجربه کنید. اغلب خانم ها در هفته های اولیه بهبودی احساس خستگی دارند اما نگران نباشند بعد از آن علاقه به فعالیت جنسی با افزایش انرژی بیشتر می شود.

رابطه جنسی پس از جراحی هیسترکتومی به طور عمده توسط بهترین جراح و متخصص زنان در خرم آباد مورد ارزیابی قرار گرفته است و گفته می شود اکثر بانوانی که از زندگی جنسی سالمی برخوردارند فعالیت جنسی خود را به سطح عادی بر میگردانند. در برخی زنان دیگر هم مشاهده شده که تمایل بیشتری به برقراری رابطه جنسی پس از جراحی هیسترکتومی داشته اند. خصوصا علاقه به مقاربت جنسی در زنانی که دردهای مزمن لگنی دارند و نگران بارداری هستند بیشتر است.

البته باید گفت که در میان عمل های هیسترکتومی تفاوت هایی نیز وجود دارد. در برخی از تحقیق ها خانم هایی که جراحی هیسترکتومی انجام داده اند اما دهانه رحم آن ها خارج نشده طی مقاربت جنسی بیشتر به ارگاسم می رسند زیرا دهانه رحم نقش بسزایی در ارگاسم واژینال زنان دارد. این مطالعه نشان می دهد که ارگاسم خارجی یا کلیتورال با جراحی تغییری نمی کند. بعضی از بیماران پس از جراحی هیسترکتومی ، افسردگی یا احساس کمبود را تجربه می کنند و برخی دیگر یائسه می شوند که در نتیجه سبب کاهش تحریک جنسی می شود. اگر پس از این پروسیجر واژن خشک شد باید قبل از فعالیت جنسی از روان کننده استفاده کنید.